Yeraltı Suları Nedir? Çeşitleri Nelerdir?





Yeraltı Suları Nedir? Çeşitleri Nelerdir?

Yeryüzüne düşen yağmurlar ve kar sularının denizlere ve göllere eklendiğini ya da akarsuları meydana getirdiğini biliyoruz. Bu suların bir kısmı, sıcağın etkisiyle buhar olup yine gökyüzüne çıkar. Bir kısmı da topraktan süzülerek yeraltına iner. Bu sular killi ya da kireçli kayalara rastlayıncaya kadar yeraltına sızarlar; sonunda su geçirmeyen topraklara, kayalara rastlayınca birikmeye başlarlar. Yeraltına sızarak su geçirmez topraklar arasında biriken bu sulara yeraltı suları denir.

Yeraltı sularının belli başlı beş çeşidi vardır:

  1. Kaynak suları
  2. Kuyu suları
  3. Kaplıcalar
  4. İçmeler
  5. Maden suları

Kaynak Su

Yeraltı sularından bazıları, su geçirmeyen bir toprak tabakasına rastladığı zaman, o tabakanın eğikliğine uyarak yeraltında akmaya başlar. Sonunda yamaçlardaki çatlaklardan yeryüzüne sızar. Bu sulara kaynak suları adı verilir. Kaynak suları toprakta iyice süzüldüğü için içmeye elverişlidir, durudur, mikropsuzdur.

Kuyu Suyu

Yeraltında birikmiş bazı sular, yeryüzüne kendi kendilerine çıkamazlar. Onları yeryüzüne çıkarmak için, büyük burgularla toprak delinir. Delinen topraktan, yeraltında birikmiş sular fışkırır. Kendi kendine fışkıran bu sulara kuyu suyu, açılan kuyuya da artezyen kuyusu denir.

Bazı kuyu suları, yeteri kadar çok birikmedikleri için kendiliğinden fışkırmazlar. Bu gibi suları yer üstüne çıkarmak için pompa gibi araçlar kullanılır. Bazı kuyulardan da su kovayla çekilerek çıkarılır. Kuyu suları içmede ve toprakları sulamada kullanılır.



Kaplıcalar

Bazı yeraltı suları çok derinlere inerek orada toplanırlar. Daha önce belirttiğimiz gibi, yer kabuğunun altına inildikçe ısı artmaktadır. Bu sular, ısının etkisiyle sıcak olurlar. Ayrıca, yer altındaki bazı madenlerle de karışırlar. Toprağın zayıf yerlerini bularak yeryüzüne çıkan bu sıcak suların kaynaklarına kaplıca ya da ılıca adı verilir. Kaplıcalar, içlerinde taşıdıkları madensel tuzlardan ötürü, insan sağlığına yararlıdır. Bazı hastalıkların iyileştirilmesinde kullanılırlar.

Yurdumuzda da, insan sağlığına yararlı birtakım kaplıcalar vardır. Bunların en önemlileri Yalova, Bursa, Bolu, Eskişehir, Kızılcahamam, Erzurum ve Hasankale’dir.

İçme Suları

Bazı kaynak sularının içinde madensel tuzlar vardır. Bu sulara içme adı verilir. İçme suları, bazı hastalıkların iyileştirilmesine yardımcı olurlar.

Yurdumuzdaki belli başlı içmeler, Tuzla, Elbistan ve Ayaş’tadır.

Madensuyu

Bazı yeraltı suları, toprağın altındaki madenleri ve çeşitli tuzları eritirler. İnsan sağlığına yararlı bazı gazlar da o sulara karışır. İçlerinde çeşitli maden ve gazların bulunduğu bu kaynak sularına madensuyu denir.

Yurdumuzdaki en yararlı maden suları, Kisarna, Kızılcahamam ve Afyonkarahisar’da çıkar. Bu bölgelerde çıkan maden suları, şişelere konarak yurdumuzun birçok yerinde satılır.



Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.